Tasarım Odaklı Düşünme (Design Thinking) Nedir?
2020

Tasarım Odaklı Düşünme (Design Thinking) Nedir?


Özellikle iş hayatına yeni bir bakış açısı kazandıran tasarım odaklı düşünme(Design Thinking), empati kurarak çözüm üretmeyi sağladığından, tüm sektörlerde hızla kullanılmaya başlanmıştır. Bu yöntem sayesinde ürün ve hizmetlerin satışında sağlanan başarının yüksekliği de, şirket ve firma yöneticilerinin sistem değişikliğine gitmesine neden oluyor.

Tasarım Odaklı Düşünme Nedir?

Tasarım odaklı düşünme, farklı bakış açılarını kullanarak çözüme odaklanan fikirlerin üretilmesini sağlayan bir yöntem olarak tanımlanmaktadır. Bu yöntemin temelinde bireyleri anlamak (empati kurarak), varsayımlara meydan okumak, mevcut problemleri tekrar tanımlayıp modern çözümler yaratmak gibi yeni yaklaşımlar bulunmaktadır.

Tasarım odaklı düşünme yönteminde, tasarıma ulaşmak için en önemli husus bireyin odak noktası olarak alınmasıdır. Bu yöntem firma, şirket ve hatta bireyler için yeni bir yaklaşım getirerek, bilinen yöntemlerin terk edilmesini sağlamaktadır. Yöntemin süreçleri, birey için uygun olan en iyi cevaba ulaşana kadar sürdürülmektedir. Günümüzde bu yöntem kullanılmadan üretilen hizmet ve ürünleri, ömrünün çok kısa olduğu görülmektedir.
Boğaziçi Enstitüsünün hazırladığı Tasarım Odaklı Düşünme (Design Thinking) Sertifika Programı bu yöntemi anlayıp hayatınıza entegre etmenize yardımcı olacaktır.

Tasarım odaklı düşünme yöntemi, bireyin istekleri ile ekonomik ve teknolojik imkanların bir araya getirilmesini sağlamaktadır. Yöntemin sınırlı bir alanı bulunmaz ve hayatın tüm alanlarında kullanılabilmektedir. Yöntem özellikle daha önceden çözülememiş ve çözümü de zor gözüken problemlerde, oldukça başarı sağlamaktadır. Yöntem çözüm üzerine odaklandığından, bireylerin fikirleri çok daha fazla önem kazanmaktadır.

Tasarım odaklı düşünme yöntemini kullanabilmek için, tasarımcı olunması şart değildir. Yöntemi uygulayabilmek için, ana fikrini ve süreçleri iyi bilmek gerekmektedir. Ayrıca problemler ile ilgili eldeki bilgilerin sürekli olarak sorgulanması gerekir. Bu sorgulama sayesinde yani bilgilere ulaşılarak, problemlerin yeniden tanımlanması sağlanmaktadır.

Tasarım odaklı düşünme yöntemi, insana odaklı çözümler sunduğundan, kalıplaşmış ürüne odaklanma yöntemini geride bırakmaktadır. Bu yöntemin uygulanabilmesi için, insan beyninde bulunan sanatçılık, sezgi ve hayal gücü ile planlama, analiz etme ve mantık gibi tüm özelliklerin kullanılması gerekmektedir.

Tasarım odaklı düşünme yöntemi, insanları sıkıştıkları belirli düşünce kalıplarından çıkarmayı amaçlamaktadır. Bireyler bu kalıplar yüzünden, fikirlerini sorgulayamaz ve yeni fikirler üretemezler. Bu yöntem ise, bireye değer verdiğinden, tüm bireylerin fikirlerine de değer verir ve değerlendirilmesini sağlar.

Bu yöntem, ürünün geliştirilmesi için bireylerin ürüne nasıl ulaştığını ve nasıl kullandığını analiz etmeyi ön görür. Bu analiz sonucunda ürünün eksikleri ortaya çıkarılarak, bireyin ihtiyaçları doğrultusunda yeniden tasarlanabilir.

Tasarım odaklı düşünme yöntemi, sadece ürün geliştirilmesi maksadı ile kullanılmamaktadır. Aynı zamanda var olan mekan ve mekanda verilen hizmetlerin geliştirilmesi için de, etkin olarak kullanılabilmekte. Eski yöntemlerde önce mekanlar hazırlanıp, müşterilerin mekana uyumu sağlanmaktaydı. Bu yöntemde ise, mekan ve verilecek hizmetler müşterilerin davranış ve taleplerinin analizleri sonucunda oluşturuluyor.

Tasarım Odaklı Düşünme Adımları Nelerdir?

Her yöntemin belirli aşamaları olduğu gibi, tasarım odaklı düşünme yönteminin de belirli adımları bulunmaktadır. Bu adımlar bazen 5 bazen de 6 olarak kabul edilip uygulanmaktadır.

Genel kabul gören 6 adım şu şekilde sıralanmaktadır;

  • Empati kurulması (kullanıcıların ihtiyaçlarının araştırılması): tasarım odaklı düşünme yönteminin ilk adımı, kullanıcıların ihtiyaçlarının empati kurularak araştırılmasıdır. Yöntemin odağında birey olduğu için, bu adımda empati kurulması önem arz etmektedir. Empati kurulması ile birey ihtiyaçları araştırıldığında, firma veya şirket yöneticilerinin kalıplaşmış varsayımları terk edilmiş olur. Empati kurma adımı, kullanıcıların dinlenmesi, deneyimlenmesi, araştırma yapılması veya gözlenmesi ile gerçekleştirilmektedir.
  • Fırsat ve problem alanlarının tanımlanması: bu adımın uygulanması için, empati adımında elde edilen bilgilerden faydalanılır. Elde edilen bilgilerin analizi sonucunda, kullanıcıların motivasyonları ile sorunları belirlenir. Bu adımda bir ekip işidir ve belirlenen motivasyon ve sorunlar, oylanarak sıralanmalıdır. Tanımlama adımında en önemli husus, bireylerin ihtiyaçlarına uygun sorunların tanımlanmasıdır.
  • Fikir geliştirilmesi: tasarım odaklı düşünme yönteminin en önemli adımlarından biri, fikir oluşturulmasıdır. Daha önce yapılan empati ve analizler sonucunda tespit edilen sorunların çözümü için, bu adımda oldukça fazla fikir üretilmesine izin verilir. Bu adımda oluşacak fikirlerin özgür ve yenilikçi olmasına dikkat edilmelidir. Bu da eski varsayımlar ve kalıplaşmış fikirlerin dışına çıkılması ile gerçekleşebilir. Fikir geliştirilmesi, her alanda kullanılan ve başarının kapısını açan önemli bir süreçtir. Bunun için de, gelişmiş ülkelerde düşünce geliştirme birimleri oluşturulmuştur. Bu birimlerde çok fazla sayıda katılımcı bulunmakta, herkes özgürce fikirlerini söyleyebilmektedir. Bu adımda geliştirilen fikirlerin tümü değerlendirilmek üzere kayıt altına alınmalıdır.
  • Prototipleme: Bu adım, tasarım odaklı düşünme yönteminin çözüm üretme safhasıdır. Bir önceki adımda elde edilen fikirlerden, en kısa sürede ve en az maliyetle yapılabilir olanı hayatı geçirilir. Prototipleme adımı sayesinde, en son üretilecek ürüne giden yol sağlamlaştırılmış ve kısaltılmış olmaktadır.
  • Test etme: bu adım, prototipi hazırlanmış olan ürünün, belirli sayıdaki kullanıcı üzerinde test edilmesi aşamasını oluşturur. Prototip ürünler, seçilmiş bireylerin kullanımına sunularak, sonuçları gözlemlenir.
  • Değerlendirme: değerlendirme adımı, bazı uzmanlar tarafından test etme adımının içinde kabul edilse de, ürünün son halini hazırlamada en önemli aşama olduğu için ayrı bir adım olmalıdır. Bu adımda ürünün kullanıcılarından elde edilen olumlu ve olumsuz geri bildirimlerin tümü değerlendirilir. Bu değerlendirmenin sonucunda, kararlaştırılan yeni çözüm önerileri hayata geçirilerek, ürünün son hali verilir. Ürünün son halinin verilmesi ile tasarım odaklı düşünce yöntemi tamamlanmış sayılmamaktadır. Bu yöntem devamlı bir süreçten oluşmaktadır, böylece ortaya çıkabilecek yeni problem sahalarına en kısa sürede müdahale imkanı bulunmaktadır.

Tasarım odaklı düşünce yönteminde istenilen başarının elde edilmesi için, tüm adımların sıra ile ve tam olarak uygulanması gerekmektedir. Bunun için de bir adım tamamlanmadan, diğer adıma geçilmemelidir.

Design Thinking Yönteminin İş Hayatında Kullanımı Nedir?

Design thinking yönteminin en çok kullanıldığı alanların başında, iş hayatı gelmektedir. Özellikle ticaret şekil ve kapsamlarının sürekli değiştiği bu ortamda, bu yöntem ile rekabet edebilme şansı artmaktadır. Tasarım odaklı düşünme yöntemini kullanmayan firma ve şirketlerin, hızla gelişen iş hayatında ömürleri fazla sürmemektedir.

Şirketlerin Ar-Ge, pazarlama, insan kaynakları veya finans gibi belirli bir alanda oluşan problemleri, sadece o alanlarda çalışanları tarafından değil, tüm bileşenler tarafından çözülmelidir. Bu da tüm çalışanların fikrine ihtiyaç duyulması yani tasarım odaklı düşünme yönteminin uygulanması anlamına gelmektedir.

Böylece problemle ilgili üretilen tüm fikirler, bir havuzda toplanır ve yöneticiler tarafından değerlendirilir. Özellikle dijital ticaretin yaygınlaştığı bu dönemde, tüm bireylerin fikir ve çözüm önerilerine ihtiyaç duyulmaktadır. 

{{dil.yorumlar}}

{{yrm.yazar}}

{{yrm.baslik}}

{{yrm.yorum}}

BOĞAZİÇİ ENSTİTÜ :{{yrm.cevap}}




{{dil.yorum_ekle}}

  • {{dil.oylama_sorusu}}